Składki ZUS przedsiębiorców 2026: ile płacisz i kiedy

Przedsiębiorca na zasadach ogólnych płaci w 2026 roku składkę emerytalną 19,52%, rentową 8%, na Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy łącznie 2,45%, wypadkową według swojej stopy oraz dobrowolną chorobową 2,45%. Podstawa wymiaru nie może być niższa niż 5652 zł. Składka zdrowotna to 9% podstawy, nie mniej niż 432,54 zł miesięcznie. Preferencyjny ZUS i mały ZUS plus mają inne zasady.

Najważniejsze kwoty na 2026 rok

Składki liczone są od podstawy, a nie od przychodu. Podstawa zależy od kilku kwot ustalanych co roku. Poniżej zestawienie wartości, na których opiera się cała reszta tego poradnika.

Wartość 282 600 zł to roczny limit podstawy dla składek emerytalnej i rentowej. Kwota 23 550 zł to natomiast 250% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia (9420 zł × 2,5), czyli limit miesięcznej podstawy dobrowolnej chorobowej z art. 20 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Obie kwoty wychodzą z tej samej prognozy, ale to dwa różne limity.

Podstawa wymiaru: dlaczego 5652 zł

Podstawa wymiaru składek to kwota, od której liczy się procentowe stawki składek. Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych ustala, że podstawa wymiaru składek przedsiębiorcy na zasadach ogólnych nie może być niższa niż 60% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia (art. 18 ust. 8). W 2026 roku to 60% z 9420 zł, czyli 5652 zł.

Na zasadach ogólnych nawet jeśli twój dochód z działalności w danym miesiącu jest niższy, podstawa nie spada poniżej 5652 zł, a składki emerytalna, rentowa, chorobowa, FP i FS oraz wypadkowa liczone są od tej kwoty, a nie od tego, ile faktycznie zarobiłeś. Przy preferencyjnym ZUS podstawa jest niższa (art. 18a ust. 1 ustawy o SUS). Przy małym ZUS plus podstawa zależy od dochodu z poprzedniego roku i nie może być niższa niż 30% minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w styczniu ani wyższa niż 60% prognozy (art. 18c ust. 2 ustawy o SUS). Ulga obowiązuje, gdy roczny przychód z działalności w poprzednim roku nie przekroczył 120 000 zł (art. 18c ust. 1) i działalność trwała co najmniej 60 dni.

Dla kogoś, kto zaczyna działalność i kwalifikuje się do niższej podstawy, ustawa przewiduje grupę I z podstawą nie niższą niż 1441,80 zł (30% minimalnego wynagrodzenia). Warunki tej preferencji są inne i nie opisujemy ich tutaj, bo wymagają osobnego sprawdzenia przepisów.

Poszczególne składki i ich stawki

Stopa wypadkowa. Nie ma jednej stopy dla wszystkich. Twoja wartość wynika z zawiadomienia ZUS albo z samodzielnego ustalenia, zależnie od sytuacji. Jeśli nie znasz swojej stopy, sprawdź zawiadomienie w swoim koncie w eZUS, zanim policzysz składki. Wartość 1,67% z tabeli ZUS to przykład, a nie stawka wszystkich.

Przykład liczbowy: podstawa 5652 zł

Załóżmy przedsiębiorcę na zasadach ogólnych, którego podstawa wynosi 5652 zł, a stopa wypadkowa wynosi 1,67% (przykład ZUS, nie stopa wybrana dla konkretnej firmy). Przedsiębiorca jest w wieku, w którym nadal płaci składkę FP i FS, i dobrowolnie opłaca chorobową. Wyniki przeliczono skryptem na podstawie stawek z karty faktów.

Zwróć uwagę, że przy innej stopie wypadkowej kwota zmienia się tylko o składnik wypadkowy. Przy najniższej stopie ustawowej 0,40% składka wypadkowa wynosiłaby 22,61 zł, a przy najwyższej 8,12% wyniosłaby 458,94 zł. Pozostałe składki w tym przykładzie się nie zmieniają.

Składka zdrowotna: 9% z minimum 4806 zł

Składkę zdrowotną reguluje ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej (art. 79 ust. 1; minimalną podstawę dla skali i podatku liniowego określa art. 81 ust. 2d, a progi ryczałtu art. 81 ust. 2f). Na skali i podatku liniowym stawka wynosi 9% podstawy, a podstawa nie może być niższa niż 4806 zł. Dlatego najniższa miesięczna składka w 2026 roku to 432,54 zł. Przy ryczałcie minimum zależy od rocznego przychodu: 498,35 zł miesięcznie, gdy przychód nie przekroczył 60 000 zł; 830,58 zł, gdy przychód mieści się w przedziale 60 000–300 000 zł; 1495,04 zł, gdy przychód przekroczył 300 000 zł (art. 81 ust. 2f ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej). Składka obowiązuje w okresie od lutego 2026 do stycznia 2027 r.

Pułapka dotyczy stycznia. Składka za styczeń 2026 r., która zamyka rok składkowy 2025/2026, została policzona od innej podstawy, 3499,50 zł, i wyniosła 314,96 zł. Nie myl jej z kwotą z lutego, bo to dwie różne podstawy.

Termin płatności

Składki za dany miesiąc płaci się najpóźniej do 20. dnia następnego miesiąca (art. 47 ust. 1 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych). Składki za marzec 2026 r. trzeba więc opłacić najpóźniej do 20 kwietnia 2026 r.

Termin dotyczy składek społecznych (art. 47 ust. 1 pkt 4 ustawy o SUS). Termin składki zdrowotnej sprawdź w ZUS. Najbezpieczniej jest ustawić przelew z wyprzedzeniem, a nie w ostatnim dniu. Ryczałt i porównanie z umową zleceniem opisujemy w poradniku o ryczałcie oraz w porównaniu działalności z umową zlecenie. Podatek policzysz w kalkulatorze podatku.

Najczęstsze pomyłki

• Liczenie od dochodu zamiast od podstawy. Przy niskim przychodzie łatwo pomylić dochód z podstawą. Na zasadach ogólnych podstawa nie spada poniżej 5652 zł, więc składki społeczne w tym przykładzie są stałe.
• Zakładanie stopy wypadkowej 1,67%. To przykład z tabeli ZUS. Twoja stopa może być inna, więc sprawdź zawiadomienie przed wpisaniem kwot do budżetu.
• Traktowanie chorobowej jako obowiązkowej. Dla przedsiębiorcy ta składka jest dobrowolna. Jeśli jej nie opłacasz, odejmij ją od sumy składek społecznych, tak jak w tabeli przykładu.
• Mylenie stycznia z lutym przy zdrowotnej. Styczeń 2026 r. ma inną podstawę, a więc inną kwotę niż kolejne miesiące.
• Pominięcie rocznego limitu. Limit 282 600 zł dotyczy podstawy emerytalnej i rentowej w roku. Przy wysokich dochodach nie można go pominąć w rocznym rachunku tych dwóch składek.

Ile to wychodzi w skali roku

Miesięczne kwoty łatwo zbagatelizować, dlatego warto je pomnożyć przez 12. Przy założeniach z przykładu, czyli podstawie 5652 zł, stopie wypadkowej 1,67% i minimalnej zdrowotnej, wynik wygląda tak:

Roczna kwota to koszt, który musisz uwzględnić w planie finansowym, zanim ustalisz cenę usług albo wysokość zysku. Nie jest to podatek, ale wpływa na to, ile zostaje z przychodu. Jeśli przychód w danym miesiącu jest niższy od sumy składek, różnicę pokrywasz z oszczędności albo z innych źródeł dochodu.

Składki w tabeli nie uwzględniają podatku dochodowego ani kosztów prowadzenia działalności. Pełny rachunek trzeba zrobić na podstawie własnych przychodów i kosztów, a zestawienie powyżej służy jako punkt wyjścia.

Jak policzyć swoje składki krok po kroku

1. Ustal swoją podstawę wymiaru. Dla zasad ogólnych to co najmniej 5652 zł. Dla preferencyjnego ZUS minimum to 1441,80 zł przez 24 miesiące, a jego warunki sprawdź osobno.
2. Sprawdź swoją stopę wypadkową w zawiadomieniu ZUS. Jeśli zawiadomienia nie ma, nie wpisuj 1,67% jako pewnej wartości.
3. Policz składki stawkami z tabeli: 19,52%, 8%, 2,45% (chorobowa, jeśli ją opłacasz), 2,45% (FP i FS, jeśli wiek na to pozwala) oraz swoją wypadkową.
4. Dodaj składkę zdrowotną: na skali i liniowym 9% podstawy, nie mniej niż 432,54 zł; przy ryczałcie według progu przychodów.
5. Zaplanuj przelew na 20. dzień następnego miesiąca, najlepiej kilka dni wcześniej.
6. Porównaj wynik z kwotą na swoim koncie w eZUS i zapisz wynik, żeby w przyszłym roku mieć punkt odniesienia.

Jeśli koszty składek są dla ciebie dużą częścią stałych wydatków, warto mieć na nie rezerwę. Więcej o tym, ile odłożyć, znajdziesz w poradniku o poduszce finansowej.

Najczęstsze pytania

Ile wynoszą składki ZUS przedsiębiorcy w 2026 roku?

Przedsiębiorca na zasadach ogólnych płaci składkę emerytalną 19,52%, rentową 8%, FP i FS łącznie 2,45%, wypadkową według swojej stopy oraz chorobową dobrowolnie 2,45%. Na zasadach ogólnych podstawa nie może być niższa niż 5652 zł. Do tego dochodzi zdrowotna 9% (skala i liniowy), nie mniej niż 432,54 zł.

Czy składka chorobowa dla przedsiębiorcy jest obowiązkowa?

Nie. Składka chorobowa wynosi 2,45% podstawy i dla przedsiębiorcy jest dobrowolna. Miesięczna podstawa dobrowolnej chorobowej nie może przekroczyć 23 550 zł.

Do kiedy trzeba opłacić składki ZUS za dany miesiąc?

Najpóźniej do 20. dnia następnego miesiąca. Składki za październik 2026 r. płacisz więc najpóźniej do 20 listopada 2026 r. (piątek).

Od kiedy nie płaci się składki na Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy?

Nie płaci się ich, gdy kobieta skończyła 55 lat albo mężczyzna skończył 60 lat (tabela ZUS z 2.02.2026, przypis 3).

Ile wynosi minimalna składka zdrowotna w 2026 roku?

432,54 zł miesięcznie na skali i podatku liniowym. Wynika z minimalnej podstawy 4806 zł i stawki 9%. Przy ryczałcie minimum zależy od progu przychodów.

Źródła

• Rozporządzenie Rady Ministrów z 11.09.2025 w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2026 r., Dz.U. 2025 poz. 1242. dziennikustaw.gov.pl
• Obwieszczenie MRPiPS z 19.11.2025 w sprawie kwoty ograniczenia rocznej podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe w 2026 r., M.P. 2025 poz. 1206. eli.gov.pl
• Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych, tekst ujednolicony, Dz.U. 2026 poz. 199 (art. 18 ust. 8, art. 18a ust. 1, art. 18c ust. 2, art. 22 ust. 1 i art. 47 ust. 1 pkt 4). api.sejm.gov.pl
• Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej, jednolity tekst ogłoszony obwieszczeniem Marszałka Sejmu z 24.10.2025, Dz.U. 2025 poz. 1461 (art. 79 ust. 1; art. 81 ust. 2d i 2f). api.sejm.gov.pl
• ZUS, informacja z 30.12.2025 „Nowe wysokości składek na ubezpieczenia społeczne w 2026 r.”. zus.pl
• ZUS, „Wysokość składek na ubezpieczenia społeczne za osoby prowadzące działalność gospodarczą”, stan na 2.02.2026. zus.pl
• ZUS, informacja w sprawie podstawy wymiaru składki oraz kwoty składki na ubezpieczenie zdrowotne w 2026 r., z 2.02.2026. zus.pl

Dane sprawdzone: 25.10.2026.